به عزيمت دار المؤمنين قم مرخّص ، با راه تازه ساعت در دسته به حسن‌آباد « 1 » رسيديم ، كه منزل اول بود . در مهمان‌خانه منزل شد . راه بايد 6 فرسخ باشد . منزل دويّم : علىآباد « 2 » شب پنج‌شنبه ، نهم ماه [ رمضان 1301 ه . ق . ] يك ساعت از شب رفته ، از حسن‌آباد حركت نموده ، ساعت در دسته به علىآباد « 3 » رسيديم . در علىآباد جناب مستطاب اشرف ميرزا على اصغر خان امين السلطان وزير اعظم ، حسب الامر قناتى احداث فرموده ، بناى آبادانى گذاشته ، كاروانسراى « 4 » خوبى ساخته‌اند . گماشتگان ايشان به بناى باغ و عمارت و حمّام نيز در آن‌جا مشغول بودند . سابق بر اين ، آن‌جاها آبى نبوده است . هنوز كاروانسرا و دهكده ناقص بود . بنّا و عملهء زياد مشغول بودند . منزل سيّم : ژاژگرد شب جمعه ، دهم ماه [ رمضان 1301 ه . ق . ] دو ساعت از شب رفته ، از علىآباد حركت كرده ، دو ساعت به دسته مانده ، به مهمان‌خانهء ژاژگرد « 5 » رسيديم . 6 فرسخ راه بود .

--> ( 1 ) . حسن‌آباد ، امروز شهرى است كوچك در ميانهء راه تهران به قم ، كه در آبان‌ماه 1385 ه . ش . 4996 خانوار و 471 ، 20 نفر جمعيت داشته است . اين شهر مركز بخش فشاپويه شهرستان رى و در 31 كيلومترى اين شهر مىباشد . كاروانسراى كنارگرد از آثار دوره زنديه به شماره 1342 در تاريخ 4 بهمن 1356 ه . ش . در فهرست آثار ملى ايران ثبت شده است . ( 2 ) . « در سفر ديگر سال 1316 [ ه . ق . ] كه حقير باز به قم مشرف شدم ، همين علىآباد را بسى آباد ديدم . منزلگاه راحت ، باغات باصفا و حمام خوبى داشت . » ( حاشيه مؤلف ) ( 3 ) . علىآباد ، روستايى است از توابع بخش مركزى شهرستان قم ، كنار راه تهران به قم ، در دامنه خاورى كوه « كورابلاغ » و 8 كيلومترى شمال شرقى « كوشك نصرت » . ( 4 ) . كاروانسراى سنگى علىآباد از آثار دوره سلجوقيان به شماره 3827 در تاريخ 18 اردىبهشت 1380 ه . ش . و مجموعه علىآباد از بناهاى عصر قاجار به شماره 2583 در تاريخ 11 بهمن 1378 ه . ش . در فهرست آثار ملى ايران ثبت شده‌اند . در ضمن ميل سنگى علىآباد اين روستا كه آن‌هم از بناهاى سلجوقيان در جنوب تهران است ، به شماره 4860 در تاريخ 19 اسفند 1380 ه . ش . در فهرست آثار ملى كشور ثبت گرديده و در گردنه علىآباد قرار دارد . قلعه زاربلاغ آن به شماره 4373 در تاريخ 5 آذرماه 1380 ه . ش . در فهرست آثار ملى ايران ثبت شده است . ( 5 ) . ژاژگرد ( Zhazhgerd ) احتمالا روستاى فعلى شاه‌جرد ( Shahjerd ) است از توابع بخش جعفرآباد شهرستان قم در 25 كيلومترى شمال خاورى گازران و 28 كيلومترى قم . قره تپه از آثار دوره سلجوقى تا ايلخانى آن به شماره 7697 در 17 اسفندماه 1381 ه . ش . در فهرست آثار ملى ايران ثبت شده است .